Z Wikipedii

Ten artykuł jest częścią serii Polityka III RP
Prawo
Konstytucja Polskie prawo
Władza wykonawcza
Prezydent Lech Kaczyński Prezes Rady Ministrów Donald Tusk Rada Ministrów
Władza ustawodawcza
Sejm Senat Zgromadzenie Narodowe
Władza sądownicza
Sąd Najwyższy Trybunał Konstytucyjny Trybunał Stanu Naczelny Sąd Administracyjny
Samorząd terytorialny
Samorząd w Polsce Samorząd gminny Samorząd powiatowy Samorząd województwa
Kluby parlamentarne
PO PiS Lewica PSL
Wybory
Wybory w Polsce (od 1989): prezydenckie: 1990 1995 2000 2005 parlamentarne: 1989 1991 1993 1997 2001 2005 2007 samorządowe: 1990 1994 1998 2002 2006 europejskie: 2004 Referenda ogólnokrajowe (od 1989): 1996 1997 2003

Marszałek Sejmu w Polsce jest posłem i najwyższym przedstawicielem izby niższej (Sejmu) polskiego parlamentu, stoi na straży praw i godności Sejmu RP i kieruje jego pracami.

[edytuj] Wybór

Wybierany jest spośród posłów na pierwszym posiedzeniu Sejmu. Po złożeniu przez posłów ślubowania Marszałek Senior przeprowadza wybór Marszałka Sejmu. Kandydaturę zgłosić może grupa 15 posłów, a wyboru dokonuje się większością bezwzględną w głosowaniu imiennym. Jeżeli żaden z kandydatów nie uzyska wymaganej większości, wówczas przeprowadza się kolejną turę głosowania, skreślając z listy kandydatów tego, który otrzymał najmniejszą liczbę głosów. Po wyborze Marszałka dokonuje się wyboru jego zastępców - wicemarszałków.

[edytuj] Zadania

• reprezentuje Sejm,
• zwołuje posiedzenia Sejmu,
• przewodniczy obradom Sejmu i Zgromadzenia Narodowego,
• czuwa nad tokiem i terminowością prac Sejmu i jego organów,
• kieruje pracami Prezydium Sejmu i przewodniczy jego obradom,
• zwołuje Konwent Seniorów i przewodniczy jego obradom,
• nadaje bieg inicjatywom ustawodawczym i uchwałodawczym oraz wnioskom organów państwa skierowanym do Sejmu, po zasięgnięciu opinii Prezydium Sejmu,
• załatwia sprawy z zakresu stosunków Sejmu z parlamentami innych krajów,
• sprawuje pieczę nad spokojem i porządkiem na całym obszarze należącym do Sejmu oraz wydaje stosowne zarządzenia porządkowe, w tym o użyciu w razie konieczności Straży Marszałkowskiej,
• nadaje, w drodze zarządzenia, statut Kancelarii Sejmu,
• ustala projekt budżetu Kancelarii Sejmu,
• wyznacza termin wyborów prezydenckich,
• zastępuje Prezydenta RP do czasu objęcia urzędu przez Prezydenta w przypadku:
  • nieobjęcia urzędu przez nowo wybranego Prezydenta spowodowanego odmową złożenia przysięgi lub stwierdzeniem nieważności wyboru,
  • czasowej niezdolności Prezydenta do sprawowania urzędu (na podstawie zawiadomienia Głowy Państwa lub decyzji Trybunału Konstytucyjnego),
  • postawienia Prezydenta w stan oskarżenia przed Trybunałem Stanu,
  • wygaśnięcia mandatu prezydenckiego przed upływem kadencji - spowodowanego:
    • śmiercią Prezydenta,
    • zrzeczeniem się Prezydenta z urzędu,
    • złożeniem Prezydenta z urzędu orzeczenie Trybunału Stanu,
    • uznaniem przez 2/3 ustawowej liczby członków Zgromadzenia Narodowego trwałej niezdolności Prezydenta do sprawowania urzędu ze względu na stan zdrowia.

Marszałek Sejmu tymczasowo, do czasu wyboru nowego Prezydenta Rzeczypospolitej, wykonuje obowiązki Prezydenta Rzeczypospolitej (w razie braku możliwości podjęcia przez niego obowiązków przechodzą one na ręce Marszałka Senatu),

• przewodniczy obradom Zgromadzenia Narodowego,
• wraz z Marszałkiem Senatu wyraża opinię dotyczącą skrócenia kadencji parlamentu przez Prezydenta,
• posiada prawo wnioskowania do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie konstytucyjności aktu normatywnego oraz o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego,
• opiniuje ustawę, którą Prezydent RP ma zamiar podpisać z pominięciem przepisów uznanych przez Trybunał Konstytucyjny za sprzeczne z Konstytucją,
• przy nadawaniu biegu inicjatywom ustawodawczym ma prawo dokonania ich wstępnej kontroli pod względem zgodności z prawem,
• decyduje o obniżeniu diety bądź uposażenia posła,
• jest z urzędu członkiem Rady Bezpieczeństwa Narodowego,
• ma wyłączne prawo wnioskowania o odwołanie Rzecznika Praw Obywatelskich,
• wysuwa kandydaturę na Prezesa Najwyższej Izby Kontroli
• w porozumieniu z odpowiednimi organami władzy powołuje:
  • szefa Kancelarii Sejmu i jego zastępców,
  • zastępcę Rzecznika Praw Obywatelskich oraz Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych,
  • wiceprezesów i członków kolegium Najwyższej Izby Kontroli,
  • Głównego Inspektora Pracy i jego zastępcę,
  • Radę Ochrony Pracy,
  • kierownika Krajowego Biura Wyborczego.

[edytuj] Marszałek i Wicemarszałkowie VI Kadencji

Marszałek:

• Bronisław Komorowski (Platforma Obywatelska)

Wicemarszałkowie:

• Stefan Niesiołowski (Platforma Obywatelska)
• Krzysztof Putra (Prawo i Sprawiedliwość)
• Jarosław Kalinowski (Polskie Stronnictwo Ludowe)
• Jerzy Szmajdziński (Klub Poselski Lewica, SLD)

[edytuj] Laski Marszałkowskie

Głownia laski marszałka Sejmu RP

Głownia laski Wojciecha Trąmpczyńskiego, Marszałka Sejmu Ustawodawczego 1919 - 1922. Wykonała Firma Braci Łopieńskich wg projektu Józefa Smolińskiego (1921).

Głownia laski Marszałka Sejmu używana w latach 1989 - 1993. Projektowali Wacław Wojciechowski i Tadeusz Łopieński, 1971.

[edytuj] Zobacz też

• Sejm - lista Marszałków Sejmu
• Prezydium Sejmu
• Wicemarszałek Sejmu - lista wicemarszałków Sejmu
• Senat - Marszałek Senatu - lista Marszałków Senatu
• Wicemarszałek Senatu - lista wicemarszałków Senatu
• Prezydium Senatu