Korona Chrobrego - Kazimierz Górski

Korona Chrobrego

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Replika korony Chrobrego

Korona Chrobrego (łac. Corona Privilegiata) - najważniejsze insygnium koronacyjne królów polskich, symbol mistycznego pochodzenia władzy od Boga i suwerenności Królestwa Polskiego, symbol wierności monarchy prawu Rzeczypospolitej i jego obowiązków wobec państwa i podannych.

Spis treści

[edytuj] Korona królewska

Według Jana Długosza: Korona, którą Otton cesarz darował był Bolesławowi Chrobremu . W rzeczywistości korona ta nie miała nic wspólnego z tym pierwszym insygnium. Powstała znacznie później bo dopiero na koronację królewską Władysława I Łokietka w 1320 roku. Zwana była jednak Koroną Chrobrego, aby podkreślić tradycję państwa polskiego i znaczenie ciągłości władzy.

Korona Władysława I Łokietka była najważniejszą i najcenniejszą koroną przechowywaną w Skarbcu Koronnym na Wawelu. Wyjmowana z niego niezwykle rzadko i jeżeli była potrzeba jej przewiezienia w inne miejsce zawsze odbywało się to z najwyższymi honorami. Zgodnie z prawem jej wyjęcie z miejsca przechowywania oraz lustracje mogły odbywać się tylko za zgodą Sejmu. Król polski mógł założyć ją tylko raz w życiu, w dniu koronacji. Odstępstwa od reguły się jednak zdarzały. W XV i XVI wieku Jagiellonowie posługiwali się Koroną Chrobrego jako koroną homagialną, pomimo że były do tego celu inne insygnia. Korona po każdej ceremonii państwowej wracała do skarbca, gdzie pieczę nad nią sprawował podskarbi wielki koronny wraz z sześcioma senatorami.

[edytuj] Grabież korony w 1795 roku

Korona Chrobrego przechowywana wraz innymi regaliami królewskimi na Zamku Królewskim na Wawelu została zrabowana w październiku 1795 roku przez wycofujących się z Krakowa żołnierzy armii pruskiej. Przekazana królowi pruskiemu, Fryderykowi Wilhelmowi II znajdowała się w berlińskim skarbcu Hohenzollernów. W 1809 roku Fryderyk Wilhelm III mający kłopoty finansowe po klęsce Prus w wojnach napoleońskich nakazał jej rozebranie i przetopienie. W 1811 roku z pozyskanego z Korony Chrobrego złota wybito monety, a kamienie szlachetne sprzedano.

[edytuj] Opis korony

Korona Chrobrego była szczerozłota, złożona z dziesięciu części spinanych za pomocą specjalnych zawiasów. Każdy segment zwieńczony był lilią heraldyczną i wysadzany drogocennymi kamieniami: rubinami, szmaragdami, szafirami i perłami. Podczas ostatniej lustracji Skarbca naliczono się 474 kamieni szlachetnych. Początkowo insygnium to nie było zamknięte od góry, podobnie jak inne gotyckie korony. Pod koniec XV wieku zaczęła się jednak kształtować ideologia suwerenności króla polskiego od cesarza i w związku z tym za ostatnich Jagiellonów nadano jej formę korony zamkniętej przez dodanie dwóch gładkich kabłąków zwieńczonych złotym globem z krzyżykiem.

[edytuj] Władcy Polski koronowani Koroną Chrobrego

[edytuj] Replika Korony Chrobrego

W latach 2001-2003 staraniem antykwariusza z Nowego Sącza, Adama Orzechowskiego na podstawie zachowanej dokumentacji z XVIII wieku zrekonstruowano Koronę Chrobrego. Replika ta odpowiada wyglądowi insygnium z koronacji Stanisława Augusta Poniatowskiego a duża część użytego przy jej realizacji złotego kruszcu pochodzi z przetopionych na monety polskich regaliów. Zatem być może zawiera choć trochę złota z oryginalnej. Korona była kilkakrotnie wystawiana jako eksponat w Muzeum Okręgowym w Nowym Sączu oraz na spiskim zamku w Starej Lubowli. Docelowo, replika korony Chrobrego wraz z berłem i jabłkiem królewskim ma znaleźć honorowe miejsce w Skarbcu Koronnym na Wawelu.

[edytuj] Literatura

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne






Koniec wojny gazowej? Czesi: Jest porozumienie!
Czeskie przewodnictwo w UE poinformowało w czwartek wieczorem, że jest porozumienie z Rosją ws. rozmieszczenia misji unijnych obserwatorów, którzy mają monitorować przepływ rosyjskiego gazu przez Ukrainę do Unii Europejskiej.
Radom: Pożar kamienicy, mieszkańcy na mrozie
W czwartek wieczorem zapaliła się dwukondygnacyjna kamienica w centrum Radomia. Prawdopodobnie przyczyną pożaru był wybuch butli gazowej. Ewakuowano kilkanaście osób.
Prezydent Kaczyński twardy, a nie miękki
Prezydent Lech Kaczyński przybył w czwartek wieczorem do czeskiej Pragi. W planie kilkugodzinnej wizyty są rozmowy z prezydentem Vaclavem Klausem i premierem Mirkiem Topolankiem. Jednym z głównych tematów rozmów będzie sprawa kryzysu gazowego.
Przerażająca relacja Czerwonego Krzyża z Gazy
W niezwykle ostrych słowach Międzynarodowy Czerwony Krzyż upomniał Izrael za uniemożliwianie lub utrudnianie karetkom pogotowia wywożenia rannych z terenów walk w Strefie Gazy.
Chiny już nie chcą pożyczać pieniędzy Ameryce
Chiny zaczynają ograniczać pożyczanie pieniędzy USA w postaci wykupywania amerykańskich obligacji skarbowych - pisze czwartkowy "New York Times". Na krótką metę może to być bolesne dla zadłużonych i pogrążonych w recesji Stanów Zjednoczonych.

kodeks pracy Interpelacje sejmowe szkoły policealne Hiszpania majorka ---------