Język ormiański - Kazimierz Górski

Język ormiański

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Հայերեն
Obszar Armenia, Rosja, Francja, Gruzja, Iran, Syria, Liban i inne
Liczba mówiących ok. 6 milionów
Ranking 87.
Klasyfikacja genetyczna Języki indoeuropejskie
*Język ormiański
Pismo ormiański
Status oficjalny
Język urzędowy Armenia, Górski Karabach (Azerbejdżan)
Regulowany przez Armeńska Akademia Nauk
Kody języka
ISO 639-1 hy
ISO 639-2 arm/hye
SIL ARM
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
logo Wikipedii
Ormiańska wersja językowa (hy) Wikipedii


Język ormiański (Հայերեն) należy do rodziny języków indoeuropejskich, stanowi jednak w niej samodzielną gałąź. Obecnie używany jest w Republice Armenii i Republice Górskiego Karabachu, gdzie jest językiem urzędowym, a także w Gruzji, Iranie, Syrii, Rosji w Libanie i 24 innych państwach przez około 6 milionów ludzi.

Obecnie w użyciu są dwa standaryzowane dialekty języka ormiańskiego, różniące się wymową niektórych głosek a także odmianą czasowników i czasami gramatycznymi. Nazwy dialektów pochodzą od miejsca ich powstania:

  • wschodnioormiański (arevelian hayeren-Արևելյան հայերեն) używany na Wyżynie Armeńskiej u podnóży góry Ararat, w tym w obecnej Republice Armenii.
  • zachodnioormiański (arevmtian hayeren-Արևմտյան հայերեն) do rzezi Ormian używany przez Ormian mieszkających w Anatolii, obecnie używany jedynie wśród ormiańskiej diaspory.

W liturgii Kościoła ormiańskiego używany jest starożytny język ormiański zwany grabar.

Ormianie Polscy od XVII wieku, choć nie powszechnie, posługiwali się językiem zachodnioormiańskim (arevmtian hayeren-Արևմտյան հայերեն). Na skutek postępującej polonizacji znajomość języka ormiańskiego niemal zanikła, przetrwała jedynie w kolonii ormiańskiej w Kutach nad Czeremoszem (do II wojny światowej). Do dziś żyje w Polsce kilka osób, które pamiętają używany tam język zachodnioormiański.

Spis treści

[edytuj] Pochodzenie języka

Współcześnie język ormiański w zdecydowanej większość językoznawczych opracowań uważa się za język indoeuropejski, naznaczony silnym wpływem innych języków regionu, m. in. aramejskiego i średnioperskiego. Według najpopularniejszych teorii język ten, a ściślej jego wczesne stadium nazywane językiem protoormiańskim, oddzielił się w starożytności od głównego pnia języków indoeuropejskich wraz z kilkoma innymi językami zaliczanymi do ligi paleobałkańskiej. Za język najbliżej spokrewniony z ormiańskim uważano w przeszłości frygijski, dziś teoria ta jest mniej popularna. Istnieją też hipotezy o bliższym związku języka ormiańskiego z językiem greckim.

Zaproponowano też kilka innych, znacznie mniej popularnych hipotez, przeczących indoeuropejskiemu rodowodowi języka ormiańskiego. W myśl tych teorii język ormiański miałby nabrać cech indoeuropejskich pod wpływem interakcji z językami tej rodziny (zwłaszcza anatolijskimi), a genetyczne pokrewieństwo wykazywać raczej z niektórymi językami hipotetycznej grupy azjanickiej. Teorie te kwestionowane są przez zdecydowaną większość językoznawców.

[edytuj] Alfabet ormiański

Zob. alfabet ormiański, Jan Hanusz.

[edytuj] Literatura

Pisowicz A.: Gramatyka ormiańska (Grabar - Aszcharabar), Kraków 2001

Pisowicz A. / Sedojan Sz. / Ter-Grigorian N.: Mały słownik ormiańsko-polski, polsko-ormiański, Kraków 2006

[edytuj] Linki zewnętrzne

[edytuj] Zobacz też

Andrzej Pisowicz

Josef Markwart






RMF: Co dalej z magazynami krwi pępowinowej?
Do tej pory krew była przyjmowana przez firmę Activision Life. Magazynowała ją w banku warszawskiego Centrum Onkologii. Umowa została jednak zerwana, ponieważ firma od dwóch lat nie płaci centrum.
W Polsce "pierwszy stopień zasilania"
Nie ma ograniczeń w dostawach gazu, jest "pierwszy stopień zasilania" - powiedziała dziś rzeczniczka operatora systemu gazociągów przesyłowych Gaz-System, Małgorzata Polkowska.
Okradał kobiety w kościołach
Lubuscy policjanci zatrzymali mężczyznę, który okradał kobiety w kościołach. Jego łupem padło kilkanaście damskich torebek, telefony komórkowe oraz pieniądze z kościelnej skarbony. 27-latek dopuścił się również kradzieży w kilku zielonogórskich firmach.
Włoskie ferie Donalda Tuska
Piękne szczyty Dolomitów, czyste, rześkie powietrze i wspaniałe stoki do szusowania. W takich bajkowych warunkach premier Donald Tusk spędził we Włoszech kilkudniowy urlop z rodziną - donosi "Fakt".
Rekordowe inwestycje w Wiśle
Wisła (woj. śląskie) ma jeden z największych budżetów w historii. Planowane wydatki sięgną prawie 43 mln zł, spodziewane dochody oscylują natomiast w granicach 36 mln. Powstały deficyt w wysokości 7 mln pokryty zostanie z kredytów.

ksiazki Mieszkania do wynajęcia wrocław wczasy korfu Hey ksiazki ---------