Język kirgiski
Z Wikipedii
| Кыргызча | |
| Obszar | Kirgistan, Federacja Rosyjska, Afganistan, Kazachstan, Tadżykistan i inne |
| Liczba mówiących | ok. 5 milionów |
| Ranking | (brak danych) |
| Klasyfikacja genetyczna | Języki uralo-ałtajskie *Języki ałtajskie **Języki tureckie ***Języki kipczackie ****Język kirgiski |
| Pismo | zmodyfikowana cyrylica |
| Status oficjalny | |
| Język urzędowy | Kirgistan |
| Regulowany przez | ? |
| Kody języka | |
| ISO 639-1 | ky |
| ISO 639-2 | kir |
| SIL | KIR |
| W Wikipedii | |
| Zobacz też: język, języki świata |
|
 |
|
Język kirgiski należy do rodziny języków tureckich. Wraz z rosyjskim stanowią urzędowe języki Kirgistanu. Porozumiewa się nim ok. 5 mln ludzi, głównie Kirgizów u siebie w kraju, ale też w Afganistanie, Chinach, Kazachstanie, Tadżykistanie, Turcji i Uzbekistanie.
Jest niezmiernie podobny do kazachskiego (błędnie nazywa się czasem język kazachski wschodnio- lub zachodniokirgiskim).
Za alfabet służy kirgiskiemu cyrylica rozbudowana o 3 dodatkowe litery: Ңң, Үү, Өө. Język kirgiski był zapisywany alfabetem łacińskim między 1928 a 1940 r. Od odzyskania niepodległości w 1991 r. wśród niektórych kirgiskich polityków istniał pomysł by przywrócić język kirgiski do zapisywania łacinką, ale do tej pory pomysł ten nie wszedł w życie.
Język kirgiski, choć zapisywany jest cyrylicą, dorobił się kilku adaptacji alfabetu łacińskiego.
| Cyrillic | ALA-LC | BGN/PCGN | ISO 9 |
|---|---|---|---|
| а | a | a | a |
| б | b | b | b |
| в | v | v | v |
| г | g | g | g |
| д | d | d | d |
| е | e | e | e |
| ё | ë | yo | ë |
| ж | zh | j | ž |
| з | z | z | z |
| и | i | i | i |
| й | ĭ | y | j |
| к | k | k | k |
| л | l | l | l |
| м | m | m | m |
| н | n | n | n |
| ң | ng͡ | ng | n̦ |
| о | o | o | o |
| ө | ȯ | ö | ô |
| п | p | p | p |
| р | r | r | r |
| с | s | s | s |
| т | t | t | t |
| у | u | u | u |
| ү | u̇ | ü | ù |
| ф | f | f | f |
| х | kh | kh | h |
| ц | ts͡ | ts | c |
| ч | ch | ch | č |
| ш | sh | sh | š |
| щ | shch | shch | ŝ |
| ъ | ″ | " | ″ |
| ы | y | y | y |
| ь | ′ | ' | ′ |
| э | ė | e | è |
| ю | iu͡ | yu | û |
| я | ia͡ | ya | â |
Poza tymi systemami transliteracji, tradycyjnie używany jest również inny, stosowany np. na znakach drogowych w Kirgistanie. Przykładowo, wyraz "Чок" można zapisać jako "Czoc".
|
|||||
| Na połoninach wciąż zimno i wieje wiatr |
|
W Bieszczadach powyżej górnej granicy lasu w czwartek rano wiał silny wiatr, a termometry wskazywały 13 stopni mrozu - poinformował ratownik dyżurny bieszczadzkiej grupy GOPR, Andrzej Łukaszczuk.
|
| RMF: Co dalej z magazynami krwi pępowinowej? |
|
Do tej pory krew była przyjmowana przez firmę Activision Life. Magazynowała ją w banku warszawskiego Centrum Onkologii. Umowa została jednak zerwana, ponieważ firma od dwóch lat nie płaci centrum.
|
| Kurski: Premier troszeczkę się leni |
|
To kompromitacja. Gdy napięcia gazowe się dzieją, gdy wali się energetyka w Europie, pan premier Tusk jeździ sobie na nartach. A Polska czeka - mówił w Kontrwywiadzie RMF FM Jacek Kurski.
|
| W Polsce "pierwszy stopień zasilania" |
|
Nie ma ograniczeń w dostawach gazu, jest "pierwszy stopień zasilania" - powiedziała dziś rzeczniczka operatora systemu gazociągów przesyłowych Gaz-System, Małgorzata Polkowska.
|
| Okradał kobiety w kościołach |
|
Lubuscy policjanci zatrzymali mężczyznę, który okradał kobiety w kościołach. Jego łupem padło kilkanaście damskich torebek, telefony komórkowe oraz pieniądze z kościelnej skarbony. 27-latek dopuścił się również kradzieży w kilku zielonogórskich firmach.
|
ksiazki ksiazki ksiazki ksiazki Transport Katowice ---------