Z Wikipedii

Historia nowożytna dzieje nowożytne – część dziejów obejmująca okres w dziejach świata od XV (często podaje się tu rok odkrycia Ameryki, przez Kolumba - 1492, lub wcześniejszą datę: 1453 – zdobycie Konstantynopola przez Turków) do 1918 roku.

Czasem rozróżnia się dzieje wczesnonowożytne (1492-1789) i późnonowożytne (1789-1918), między którymi granicę ma stanowić rewolucja francuska. Przyjmuje się zwykle, że od roku 1918 zaczyna się historia najnowsza, tzn. te dzieje, o których można jeszcze usłyszeć z pierwszej reki - od żyjących świadków wydarzeń.

Można też przyjąć, i często się tak czyni, zaczerpnięty z historii sztuki podział na:

• renesans – od XV do XVI wieku
• barok – od końca XVI wieku do początków XVIII wieku
• oświecenie – XVIII wiek
• romantyzm – pierwsza połowa XIX wieku

Marksiści, i nie tylko oni postulowali podział dziejów nowożytnych ze względu na przeważający w Europie wówczas system ekonomiczny:

• feudalizm - od późnego średniowiecza do XVII wieku
• kapitalizm - od XVII wieku do pojawienia się socjalizmu

Ekonomiści niemarksistowscy zwracają uwagę na stosowanie merkantylizmu i pokrewnego mu kameralizmu (XVII - pocz. XVIII w.), a następnie systemu wolnego rynku czy fizjokratyzmu (XVIII - XIX wiek).

[edytuj] Ważne dla całego świata daty w historii nowożytnej:

[edytuj] XV wiek

• 1453 – zdobycie Konstantynopola przez Turków
• 1492 – odkrycie przez Krzysztofa Kolumba Ameryki
• 1494-1559 wojny włoskie

[edytuj] XVI wiek

• 1517 – reformacja Marcina Lutra
• 1525 – hołd pruski
• 1545 – 1563 – Sobór trydencki
• 1572 – noc św. Bartłomieja

[edytuj] XVII wiek

• 1618 – 1648 – wojna trzydziestoletnia
• 1621 – bitwa pod Chocimiem
• 1648 – zniesienie monarchii w Anglii przez Parlament Kadłubowy
• 1660 - restauracja monarchii w Anglii
• 1683 – odsiecz wiedeńska

[edytuj] XVIII wiek

• 1701 - 1714 wojna o sukcesję hiszpańską
• 1707 - Unia angielsko-szkocka
• 1740 - 1748 wojna o sukcesję austriacką
• 1748 - pokój w Akwizgranie (1748)
• 1755-1756 Odwrócenie przymierzy
• 1757-1763 - wojna siedmioletnia
• 1772, 1793 i 1795 – rozbiory Polski
• 1776 - deklaracja niepodległości i powstanie USA
• 1779 - wojna o sukcesję bawarską
• 1780 - rozruchy Gordona
• 1789 – rewolucja francuska
• 1791 – uchwalenie Konstytucji 3 Maja
• 1799 – zamach stanu we Francji (Napoleon zostaje Pierwszym Konsulem)

[edytuj] XIX wiek

• 1803 – sprzedaż Luizjany Stanom Zjednoczonym przez Francję
• 1804 – koronacja Napoleona I
• 1812 – napoleońska wyprawa na Rosję
• 1814-1815 kongres wiedeński
• 1830 rewolucja lipcowa
• 1830 Belgia niepodległa

[edytuj] Zobacz też

• starożytność
• średniowiecze