Świętopełk Przemyślida - Kazimierz Górski

Świętopełk Przemyślida

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Barokowy nagrobek księcia w katedrze w Ołomuńcu

Świętopełk (zm. 21 września 1109) - książę Czech pochodził z ołomunieckiej linii dynastii Przemyślidów. Panował w latach 1107-1109.

Świętopełk był starszym synem Ottona I Pięknego, księcia ołomunieckiego, i jego żony Eufemii. Jego wujem był król Wratysław II. W 1103 wspólnie z księciem Borzywojem II uczestniczył w wyprawie na Polskę. W 1105 podjął nieudaną próbę obalenia Borzywoja II. W 1107 dzięki wyprawie Bolesława Krzywoustego i króla węgierskiego Kolomana, przeciw Czechom - Świętopełk został osadzony na stolcu praskim 14 maja 1107[1].

W 1108, książę czeski uczestniczył, w niemiecko-czeskim najeździe na Węgry, co spowodowało agresję ze strony Bolesława Krzywoustego na Czechy. Polska wyprawa na Czechy była także związana z brakiem wypełnienia przez Świętopełka układu, w którym zobowiązywał się do zwrotu przez Czechów, zagarniętych grodów na Śląsku (m.in. Racibórz, Kamieniec, Koźle). Próba zdetronizowania jego przez polskiego księcia i osadzeniu na jego miejscu Borzywoja II - nie doszły do skutku. W 1109 pomagał królowi niemieckiemu Henrykowi V w walkach z Polską.

Z nieznaną z imienia żoną miał syna Wacława Henryka. Z jego rozkazu doszło do ostatecznej rozprawy z możnowładczym rodem Wrszowców. W akcie zemsty został przez nich zamordowany[2][3].

[edytuj] Zobacz też


Przypisy

  1. Taką datę za Kosmasem przedstawia Z.S. Pietras w: Z. S. Pietras: "Bolesław Krzywousty". Cieszyn: 1978, s. 90. 
  2. O zamordowaniu Świętopełka 21 września 1109 r. mówi wiele źródeł. Pierwszym z nich jest Kronika Czechów Kosmasa, który napisał: "Był jednak w obozie pewien rycerz (...) posłany przez Jana Częsty z rodu Wrszowców(...), wskoczył na konia i wmieszał się wkrótce w środek gromady i z całym natężeniem sił ciskając włócznią między łopatki księcia, najgłębsze wnętrzności zmiażdżył śmierć przynoszącym żelazem(...)" Kosmasa Kronika Czechów. T. III. Cz. XXVII. 2004, ss. 110-111.  Drugim źródłem jest Annales Pegavienses. Podają one inaczej niż Kosmas, że księcia zabił żołnierz Wiprechta z Goitzsch, który chciał zwolnić tron czeski dla swego szwagra Borzywoja. Annales Pegavienses. MGH SS XVI, ss. 250-251.  Trzecim natomiast źródłem jest Kronika Polska. Gall Anonim napisał: "(...) pośrodku swoich padł przebity oszczepem przez pewnego mało znacznego żołnierza, a nikt z jego ludzi nie podniósł ręki do pomszczenia go(...)." O imieniu tego zabójcy rycerza przekazy źródłowe milczą. Czy był nim żołnierz o imieniu Wiprechta, czy żołnierz rycerza Wiprechta - tu także historycy nie mogą się zgodzić. Gall Anonim: Kronika Polska. T. III. Cz. XVI. Wrocław: 2003, s. 143. 
  3. Za opisem Kosmasa w Kosmasa Kronika Czechów i wskazaniem na Jana Częsty, z rodu Wrszowców opowiadają się: V. Novotny w publikacji: V. Novotny: Ceske dejiny. Diiu I cast 2. Od Bretislava I do Premysla I. Praha: 1912, ss. 165-166.  oraz Gerold Meyer v. Knonau w publikacji: G. Meyer v.Knonau: Jbb. des dt. Reiches unter Heinrich IV. u. Heinrich V.. T. VI. München: 1890, s. 100. 

[edytuj] Bibliografia

  1. Grodecki R., Zachorowski St., Dąbrowski J., "Dzieje Polski średniowiecznej”, t. I, Kraków 1995, ss. 140-141, ISBN 83-7052-230-0
  2. Novotny V., "Ceske dejiny", Dil I cast 2. "Od Bretislava I do Premysla I", Praha 1912, ss. 165 - 166
  3. Meyer v. Knonau G., "Jbb. des dt. Reiches unter Heinrich IV. u. Heinrich V.", t. VI, München 1890, s. 100
  4. Szczur S., "Historia Polski - średniowiecze", Kraków 2002, s. 122-123, ISBN 83-08-03272-9


Poprzednik
Borzywoj II
Książę Czech
1107-1109
Następca
Władysław I





Prezydent Kaczyński twardy, a nie miękki
Prezydent Lech Kaczyński przybył w czwartek wieczorem do czeskiej Pragi. W planie kilkugodzinnej wizyty są rozmowy z prezydentem Vaclavem Klausem i premierem Mirkiem Topolankiem. Jednym z głównych tematów rozmów będzie sprawa kryzysu gazowego.
Przerażająca relacja Czerwonego Krzyża z Gazy
W niezwykle ostrych słowach Międzynarodowy Czerwony Krzyż upomniał Izrael za uniemożliwianie lub utrudnianie karetkom pogotowia wywożenia rannych z terenów walk w Strefie Gazy.
Chiny już nie chcą pożyczać pieniędzy Ameryce
Chiny zaczynają ograniczać pożyczanie pieniędzy USA w postaci wykupywania amerykańskich obligacji skarbowych - pisze czwartkowy "New York Times". Na krótką metę może to być bolesne dla zadłużonych i pogrążonych w recesji Stanów Zjednoczonych.
Szefowie Gazpromu i Naftohazu jadą do Soczi
Szefowie rosyjskiego Gazpromu i ukraińskiego Naftohazu, Aleksiej Miller i Ołeh Dubyna, z Brukseli razem polecą do Soczi, nad Morzem Czarnym - podała w czwartek wieczorem agencja ITAR-TASS, powołując się na dobrze poinformowane źródło w stolicy Belgii.
"Chwała Bogu, z Polską wszystko uregulowane"
Premier Rosji Władimir Putin wyraził w czwartek zadowolenie ze stanu relacji z Polską w sferze tranzytu rosyjskiego gazu ziemnego do Europy Zachodniej.

Drzwi drewniane kreta last minute ksiazki fizykotronika odbudowa zębów ---------